Türkiye’de uygulanan COVID-19 aşılarının özellikleri

Türkiye’de uygulanan COVID-19 aşılarının özellikleri
Okunuyor Türkiye’de uygulanan COVID-19 aşılarının özellikleri

2019 yılının sonlarında patlak veren koronavirüs salgınından bu yana bilim insanları COVID-19 aşıları geliştirmek için büyük gayret sarf ediyor. İlaç şirketleri tahminen de şimdiye kadar görülmemiş bir biçimde aşı ve enfeksiyonun tesirini azaltacak ilaçları geliştirmek için yarışıyor.

Dünya Sıhhat Örgütü’ne nazaran, 230’dan fazla aşı adayı var. Ülkemizde ise SinoVac ve BioNTech kullanımda. Ayrıyeten Sputnik V de ilerleyen haftalarda aşı takvimimizde yer alacak. 50 milyon doz Sputnik V yolda. Bu aşıların özelliklerini sizler için derledik…

COVID-19 aşıları: BioNTech ve Pfizer

Bilim insanları, COVID-19 aşılarını birkaç tıpta geliştiriyor. Sıhhat Bakanlığı‘nın yayımladığı kaynağa nazaran bu tipler, inaktif aşılar, atenüe aşılar, protein bazlı aşılar, viral vektör aşıları ve mRNA-DNA aşıları olmak üzere beşe ayrılıyor.

turkiyede uygulanan covid 19 asilari nin ozellikleri3

Örneğin, SinoVac inaktif aşı cinsinde. Sputnik V adenovirüs aşısı (viral vektör) iken Pfizer / BioNTech asışı mRNA teknolojisiyle geliştirildi.

İnaktif aşılar kısaca etkisiz virüs taşıyan aşılardır. Bu, klasik bir aşı tekniğidir. Son teknolojiyle geliştirilen mRNA aşıları, kendi başına inançlı bağışıklık cevabı oluşturan protein üretmek için genetik olarak tasarlanmış RNA ve DNA parçacıkları kullanır. Adenovirüs aşılarında (viral vektör) ise virüsün RNA parçacıklarını taşıyan hastalığa sebep olmayan virüsler kullanıyorlar.

Artık mRNA aşı teknolojisiyle bilim insanlarının geliştirdiği BioNTech ve Pfizer aşısına göz atalım…

turkiyede uygulanan covid 19 asilari nin ozellikleri5

Alman şirketi BioNTech ile ABD merkezli Pfizer şirketleri BNT162b2 isimli COVID-19 aşısını geliştirdi. Çalışma, BioNTech-Pfizer aşısının semptomatik COVID-19 hadiselerini tüm yaş kümelerinde yüzde 94 oranında azalttığını ortaya koydu. Tek bir doz ise iki hafta sonra semptomatik enfeksiyonlara karşı muhafazada yüzde 57 tesirli oldu.

Hakemli çalışmaya nazaran aşı, epey başarılı. İki dozdan sonra koronavirüse bağlı önemli hastalıkları önlemede yüzde 92 tesirli. Birinci dozdan sonra ise yüzde 62 tesirli olduğunu gösterdi.

Geliştiriciler aşıyı en az 4-6 hafta ortayla 2 doz biçiminde öneriyor. Fakat son çalışmalara nazaran üçüncü doz daha düzgün olabilir. Bu aşı, eksi 75 santigrat derecede koruma edilmesi gerekiyor. Birebir vakitte 2 – 8 santigrat derecede soğutulduğunda 5 günlük ömrü var.

Klinik faz 3 denemelerine nazaran BioNTech aşısı, koronavirüs enfeksiyonlarını önlemede yüzde 95 tesir oranına sahip.

SinoVac COVID-19 aşısı ve özellikleri

Çin merkezli biyoteknoloji şirketinin geliştirdiği SinoVac aşısı ülkemizde kullanımda. Uzmanlar, iki doz biçiminde inaktif virüs taşıyan bu aşıyı veriyor. Bedenin bağışıklık sistemini önemli bir hastalık karşılığı riski olmadan virüse maruz bırakmak için öldürülmüş viral partikülleri kullanarak çalışır.

turkiyede uygulanan covid 19 asilari nin ozellikleri6

Aşının tesir oranı Türkiye’deki denemelere nazaran yüzde 90‘ın üzerinde. Fakat Brezilya’daki denemelere nazaran yüzde 50. Endonezya’daki datalara nazaran ise yüzde 65. Ancak farklı bilgilere rağmen birçok ülke, aşının ağır COVID-19 enfeksiyonlarını önlemede başarılı olduğunu bildirdi.

2 ila 8 santigrat derece ortasında koruma edilen SinoVac COVID-19 aşısının avantajı da burada. Çünkü, BioNTech aşısı her ne kadar daha tesirli görünse de saklama şartlarının zorluğu, aşıyı kimi bölgelerden yoksun bırakıyor.

SinoVac COVID-19 aşısı şimdiye dek önemli bir yan tesir göstermedi.

Sputnik V aşısı Türkiye’ye geliyor

Gamaleya Araştırma Enstitüsünün geliştirdiği Sputnik V aşısı birçok ülkeyi şaşkına çevirmişti. Rusya Ağustos 2020’de kelam konusu aşının faz 3 denemeleri başlamadan sonlu kullanım onayı verdi.

turkiyede uygulanan covid 19 asilari nin ozellikleri1

Rusya’nın paylaştığı bilgilere nazaran Sputnik V, koronavirüs enfeksiyonlarını önlemede yüzde 95 tesirli. Rus bilim insanları, aşı prototiplerinde yaygın nezle virüsleri işledi. Dozlarda farklı adenovirüs vektörü (rAd26 ve rAd5) seçtiler.

İki doz için tıpkı adenovirüsün kullanılması, bedenin vektöre karşı bir bağışıklık yansısı geliştirmesine ve ikinci doz uygulandığında onu yok etmesine neden olabilir. İki farklı vektör bunun mümkünlüğünü azaltır. Adenovirüsleri bedeni kendisine bağışıklık yansısı vermeye yönlendiren SARS-CoV-2 diken proteini ile birleştirdiler.

Çalışmaya ait orta faz 3 bilgilerini araştırmacılar, Şubat 2021’de yayımladı. Orta sonuçlar, aşının semptomatik enfeksiyonu önlemede yüzde 91,6 tesirli olduğunu gösterdi. Denemelerde önemli bir yan tesir ise görülmedi. Bildirilen yan tesirlerin yaklaşık yüzde 94’ü çok hafif.

Bu aşı, susuz halde iken 2 ila 8 santigrat derecede koruma edilmesi gerekiyor. Sıvı haldeyken ise bu şartlar eksi 20 santigrat derece. Uzmanlar, 21 gün ortayla iki doz halinde uyguluyor.

Yapılan Yorumlar
Bir Yorum Yapın

deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler biricerik.com takipciodasi.com Dostca.net Mevsim.org sohbet Sohbet